Değer nasıl anlaşılır

Merhaba sevgili danışan,

Anlattıklarınızdan bu durumun sizi ne kadar rahatsız ettiğini anlayabiliyorum. Özellikle iletişim kurma biçimlerinizin farklı olması da bu süreci sizin için daha yorucu hale getiriyor gibi görünüyor.

Öncelikle şunu söylemek isterim ki tartışma anı herkes için aynı anlamı taşımaz. Kimileri partneriniz gibi tartışma büyümesin, öfke artmasın ya da daha fazla kırıcı sözler söylenmesin diye konuşmayı sonlandırmaya çalışırken; kimileri de sizin gibi o an çözüm bulmak, konuyu anlamlandırmak ve tamamen kapatabilmek ister.

Bu nedenle onun tartışmayı kısa kesmesi, her zaman sizi umursamadığı ya da sorunları görmezden geldiği anlamına gelmeyebilir. Bazen bunun altında yoğun stres, çatışmadan kaçınma eğilimi ya da duygularını düzenlemekte zorlanma gibi nedenler bulunabilir. Bazı insanlar tartışma sırasında düşünmekten çok hayatta kalma moduna geçer; beyin tehdit algıladığında çözüm üretmek yerine uzaklaşmayı tercih edebilir.

"Lütfen uzatmayalım, özür dilerim." demesi de bazen şu anlama gelebilir: "Devam ederse ilişkimize zarar vermekten korkuyorum, bu yüzden konuyu kapatmak istiyorum." Elbette bunu kesin olarak söyleyemeyiz; bunun gerçek nedenini ancak partnerinizle açık bir şekilde konuşarak öğrenebilirsiniz.

Siz ise daha çok "Tamam, özür diledin ama bunu neden yaptığını da konuşalım ki birbirimizi anlayalım ve aynı sorun tekrar yaşanmasın." diyen taraftasınız. Bu da oldukça anlaşılır bir ihtiyaç. Çünkü bazı insanlar için özür, ancak davranışın nedenleri konuşulduğunda ve çözüm üretildiğinde anlam kazanır.

Bunu bir arabaya benzetebiliriz. Siz ilişkinin ilerlemesi için gaza basıyorsunuz; partneriniz ise ortamın daha fazla gerilmemesi için frene basıyor. İkiniz de aslında ilişkinin zarar görmesini istemiyorsunuz ancak kullandığınız yöntemler birbirinden farklı.

Burada yapılabilecek en sağlıklı adımlardan biri ortak bir iletişim dili oluşturabilmektir. Örneğin bazı durumlarda onun biraz sakinleşmesine alan tanımak, bazı durumlarda ise onun da sizin konuşma ve çözüm bulma ihtiyacınıza alan açması ilişkinin dengesini güçlendirebilir. Sağlıklı ilişkilerde amaç, kimin haklı olduğundan çok iki tarafın ihtiyaçlarının da görülebilmesidir.

Bu konuşmayı ise tartışmanın tam ortasında değil, ikiniz de sakinken yapmak daha verimli olacaktır. Örneğin şöyle bir cümleyle başlayabilirsiniz:

"Bak, tartışırken sen hemen konuyu kapatmak istiyorsun, bunu fark ediyorum. Galiba o an sana çok ağır geliyor. Benim içinse konuşmadan kapandığında konu içimde kalıyor ve zihnimde büyüyor. Acaba şöyle yapabilir miyiz? Tartışma başladığında 15-20 dakika ara verelim, sonra ikimiz de sakinleşince yeniden konuşalım. Çünkü benim için çözüme ulaşabilmek gerçekten önemli."

Burada dikkat edilmesi gereken nokta, "Sen hep kaçıyorsun." demek yerine, "Sen böyle yaptığında ben kendimi yarım kalmış hissediyorum." gibi ben dili kullanmaktır. Bu yaklaşım karşı tarafın savunmaya geçme ihtimalini azaltırken, kendinizi daha anlaşılır ifade etmenize yardımcı olabilir.

Gelelim ikinci sorunuza. Bir erkeğin partnerinin sesini ne sıklıkla duyması ya da araması gerektiğine dair herkes için geçerli bir sayı ya da kural yoktur. Bazı çiftler gün içinde birkaç kez konuşurken, bazıları akşam tek bir uzun telefon görüşmesiyle de kendilerini yakın hissedebilir. İletişimin sağlıklı olup olmadığını belirleyen şey sıklığı değil, iki tarafın da bu iletişimden doyum alıp almadığıdır.

Burada kendinize şu soruyu sormanız faydalı olabilir: "Şu anki iletişim sıklığı bana kendimi değerli ve güvende hissettiriyor mu, yoksa daha fazla iletişime ihtiyaç duyuyor muyum?" Aynı soruyu partnerinizin de kendine sorması önemlidir. Çünkü bir taraf için ideal olan iletişim sıklığı, diğer taraf için yorucu ya da yetersiz gelebilir.

Bu nedenle ilişkinizde en doğru sıklığı dışarıdaki kurallar değil, sizin ortak ihtiyaçlarınız belirleyecektir. Eğer siz daha sık iletişim kurmaya ihtiyaç duyuyorsanız bunu bir beklenti ya da eleştiri olarak değil, "Gün içinde sesini duymak bana kendimi daha yakın hissettiriyor." gibi duygunuzu paylaşarak ifade etmeniz çok daha yapıcı olabilir. Aynı şekilde onun da iletişim konusundaki ihtiyaçlarını dinlemek, birlikte ikinizi de tatmin eden bir denge kurmanıza yardımcı olacaktır.

Unutmayın ki sağlıklı ilişkilerde amaç, iki kişinin tamamen aynı olması değil; farklı ihtiyaçlara rağmen birbirini anlamaya çalışabilmesi ve ortak bir yol bulabilmesidir.

Tekrardan sormak veya danışmak istediğiniz bir konu olursa her zaman ulaşabilirsiniz.

Sevgiyle Kalın

Psikolog Ecem Bakıner