Porno bağımlılığı ve mastürbasyon bağımlılığı

Merhaba sevgili danışan,

Öncelikle yaşadıklarınızı bu kadar açık, samimi ve dürüst bir şekilde paylaşmanızın hiç kolay olmadığını düşünüyorum. Yazdıklarınızı okurken yalnızca porno ya da mastürbasyondan değil; yıllardır sizi yoran, zaman zaman umutsuz hissettiren ve kendinizle olan ilişkinizi de etkileyen bir döngüden bahsettiğinizi hissettim.

Yazdıklarınızda en çok dikkatimi çeken şey ise bu döngüden çıkabilmek için defalarca çabalamış olmanız.. Kendinize sınırlar koymuş, sosyal medya hesaplarınızı silmiş, farklı yollar denemiş ve vazgeçmemeye çalışmışsınız. Buna rağmen zaman zaman yeniden aynı noktaya dönmek, insanın kendisine olan güvenini de sarsabiliyor. Belki siz de zaman zaman "Neden yine aynı şeyi yapıyorum?" ya da "Hiç değişemeyecek miyim?" diye kendinizi sorguluyor olabilirsiniz. Eğer böyle hissediyorsanız, bunun sizi ne kadar yorabileceğini tahmin edebiliyorum.

Öncelikle şunu söylemek isterim; 12 yaşından 34 yaşınıza kadar uzanan oldukça uzun bir süreçten bahsediyoruz. Ergenlik dönemi, kişinin bedenini, cinselliğini ve kendisini keşfetmeye başladığı doğal bir gelişim dönemidir. Mastürbasyon da bu dönemde sık görülen ve tek başına sağlıksız olarak değerlendirilen bir davranış değildir.  Anlattıklarınızdan ise cinselliği keşfetme sürecinizin porno içerikleri ve mastürbasyonla birlikte başladığını anlıyorum.

Bir ifadeniz de dikkatimi çekti. İlk porno deneyimlerinizi arkadaş ortamında "gizli gizli" yaşadığınızı söylemişsiniz. Buradan hareketle size şunu merak ederek sormak isterim: Ailenizde cinsellik konuşulabilen bir konu muydu? Merak ettiklerinizi rahatça sorabilir miydiniz, yoksa bu konuda daha çok sessizlik mi hâkimdi?

Bunun üzerinde durmamın nedeni şu; bazen çocuklukta konuşulmayan, ayıp ya da yasak olarak görülen konular kişide daha yoğun bir merak duygusu oluşturabiliyor. Bu konular yasaklandıkça, konuşulmadıkça da o konu daha büyük bir merak oluşturmaya devam edebiliyor. Elbette bunun sizin hikâyeniz için geçerli olup olmadığını en iyi siz bilebilirsiniz. Ancak bazen kişinin bugün yaşadığı güçlükleri anlamaya çalışırken, geçmişte o konuyla nasıl tanıştığına bakmak bize önemli ipuçları verebilir.

Yazdıklarınızda dikkatimi çeken bir başka nokta ise kendinizi kontrol etmeye çalıştığınız dönemler oldu. Kendinize katı sınırlar koyduğunuzda bazen sonrasında daha yoğun bir şekilde porno izlediğinizi söylüyorsunuz. Aslında bu durum birçok kişinin yaşayabildiği bir döngüdür. Bazen kendimizi ne kadar sert bir şekilde kısıtlarsak, zihnimiz de o davranışa o kadar fazla yönelebilir. Bu nedenle yaşadığınız güçlüğü yalnızca irade eksikliği olarak görmek yerine, uzun yıllar içinde yerleşmiş bir alışkanlık döngüsü olarak değerlendirmek çok daha gerçekçi olabilir.

Şunu özellikle söylemek isterim ki, ben yazdıklarınızda vazgeçmiş birini değil; defalarca denemiş ama hâlâ çözüm arayan birini görüyorum. Sosyal medya hesaplarınızı silmeniz, sıklığı azaltmaya çalışmanız, kendinizi gözlemlemeniz ve Ramazan ayında bu davranışın azaldığını fark etmeniz, aslında değişim isteğinizin hâlâ çok canlı olduğunu gösteriyor.

Ramazan dönemine değinmeniz de oldukça anlamlı geldi bana. Çünkü o dönemde yalnızca kendinizi tuttuğunuz için değil; aynı zamanda gününüze anlam katan bir uğraşın olması, ibadetle meşgul olmanız, zihninizin farklı alanlara yönelmesi ve gün içinde dürtülerinizi ertelemeyi deneyimlemeniz de bu sürece katkı sağlıyor olabilir. Bu da bize şunu gösteriyor ki, doğru koşullar oluştuğunda bu davranışı yönetebilme beceriniz aslında var.

Belki de bundan sonraki süreçte odak noktanız yalnızca "Bir daha hiç yapmayacağım." demek yerine, "Beni buna götüren şey ne?" sorusunu merak etmek olabilir. Çünkü anlattıklarınıza baktığımda, bu davranış çoğu zaman yalnızca cinsel isteğin karşılanmasından ziyade; yalnızlık, can sıkıntısı, stres ya da zorlayıcı duygularla baş etmenin bir yolu gibi görünüyor.

Bu nedenle sizi bu davranışa götüren anları biraz daha yakından tanımayı deneyebilirsiniz. Dürtü hissettiğiniz zamanlarda kendinize şu soruları sorabilirsiniz: "Şu an ne hissediyorum?", "Bugün benim için nasıl geçti?", "Bu davranış bana şu an ne sağlayacak gibi geliyor?" Belki de zamanla bunun belirli saatlerde, belirli duyguların ardından ya da belirli ortamların içinde tekrarlandığını fark edeceksiniz.

Bir hafta boyunca bu anları küçük notlar hâlinde de kaydedebilirsiniz. Dürtü geldiğinde "Şu an ne hissediyorum?" "Bedenimde neler oluyor?" sorularının cevabını yazmanız bile size önemli ipuçları verebilir. Buradaki amaç kendinizi denetlemek ya da hata aramak değil; yıllardır devam eden bu döngüyü daha yakından tanıyabilmektir. Çünkü davranışın öncesini fark etmeye başladığınızda, ona farklı şekillerde yaklaşabilme fırsatınız da artacaktır.

Bir diğer önemli nokta ise hayatınıza size iyi gelen, anlamlı hissettiren yeni alanlar ekleyebilmek olabilir. Yazdıklarınızda bu sürecin enerjinizi tükettiğini, sizi zaman zaman asosyalleştirdiğini ve kendinizi geliştirme isteğinizin önüne geçtiğini söylüyorsunuz. Bazen uzun yıllar süren alışkanlıklar, yaşamımızdaki diğer keyif kaynaklarını da azaltabilir. Böyle olduğunda ise beyin rahatlamak için hep aynı yolu kullanmaya başlayabilir.

Bu nedenle yalnızca hayatınızdan bir davranışı çıkarmaya çalışmak yerine, hayatınıza sizi besleyecek yeni deneyimler eklemek de oldukça kıymetlidir. Uzun zamandır yapmak isteyip ertelediğiniz bir hobi, düzenli yürüyüş, spor, yeni bir beceri öğrenmek, gönüllü bir çalışmaya katılmak ya da sosyal ilişkilerinizi güçlendirecek küçük adımlar... Bunların amacı yalnızca boş zamanı doldurmak değildir. Amaç, kendinizi iyi hissedebileceğiniz ve yaşamınızla yeniden bağ kurabileceğiniz alanları çoğaltabilmektir.

Son olarak şunu söylemek isterim; değişim çoğu zaman doğrusal ilerlemez. Bazen kendinizi çok iyi hissedersiniz, bazen de yeniden aynı döngünün içinde bulabilirsiniz. Böyle zamanlarda bunu bir başarısızlık olarak görmek yerine, "Bu kez beni ne tetikledi?" diye merak edebilmek çok daha iyileştirici olabilir.

Eğer bu döngünün yaşam kalitenizi, sosyal ilişkilerinizi ve kendinizi geliştirme sürecinizi belirgin şekilde etkilediğini düşünüyorsanız, bir psikologtan destek almanız da bu süreci tek başınıza taşımak zorunda olmadığınızı hatırlatabilir. Bazen biriyle birlikte bu döngünün nasıl oluştuğunu anlamak ve size özgü baş etme yolları geliştirmek, değişimi çok daha sürdürülebilir hâle getirebilir.

Ve son olarak, umarım bu süreçte kendinize karşı biraz daha şefkatli olabilirsiniz.. Çünkü yıllardır devam eden bir alışkanlığın kısa sürede tamamen ortadan kalkmasını beklemek gerçekçi olmayabilir. Ancak attığınız her küçük adım, fark ettiğiniz her tetikleyici ve kendinizi yargılamak yerine anlamaya çalıştığınız her an, değişimin sessiz ama güçlü parçalarıdır. Bazen iyileşmek, kusursuz olmak değil; düştüğümüzde kendimize yeniden ayağa kalkacak alanı tanıyabilmektir.

Tekrardan danışmak istediğiniz bir konu olursa her zaman ulaşabilirsiniz.

Sevgiyle Kalın

Psikolog Ecem Bakıner